Ik was altijd al wel nerveus op school, zoals iedereen, om voor een groep te spreken. Op het werk ging het met de jaren steeds beter. Oefening baart kunst. Tot 5 jaar geleden. Er zat iemand die ik kende in het publiek tijdens een presentatie. Dat gebeurt nogal eens, maar om een of andere reden was ik geïntimideerd en volkomen van slag. Mijn eerste paniekaanval.
Een lange periode ging het almaar bergaf. Op het werk moet ik regelmatig een presentatie geven en vooraf had ik alle rampscenario's in m'n hoofd al afgespeeld. Dat is niet echt bevorderlijk, waardoor het dan ook regelmatig fout liep. Een vicieuze cirkel. Ook in andere situaties, een conversatie met één iemand, liep het soms al fout.
Het escaleerde en ik voelde me machteloos. Ten einde raad nam ik contact op met m'n huisarts die Sipralexa en Xanax voorschreef. Ik hou niet van medicatie, dus ik nam die niet. Op eigen initiatief nam ik contact met een psycholoog. Ik deed m'n verhaal en de diagnose "Paniekstoornis" werd geveld. Voor mij was dit een enorme opluchting. Ik dacht al wel aan paniekstoornis, maar twijfelde ook aan andere ziektebeelden zoals depressie en dergelijke... Na enkele sessies dacht ik dat ik wel verder kon.
Sindsdien heb ik veel gelezen waaronder een boek waarin veel tips staan om met een paniekstoornis om te gaan (cognitieve gedragstherapie). Het begrijpen van de stoornis helpt. Ik pas die tips ook toe. Soms helpt het, soms ook niet. Na een mislukking val ik nooit meer zo diep in de put als vroeger. Ik heb het gevoel dat je ermee bezig moet zijn. Het zijn die negatieve denkpatronen of triggers die doorbroken moeten worden. Ik hoop dat het me ooit lukt, maar na 5 jaar blijft het een groot stuk van mijn leven.

Een paniekaanval duurt bij mij hooguit 30 seconden. Het is enkel en altijd op een moment dat ik het woord moet nemen, wat in zo'n situatie niet lukt. Ik beef, heb onvoldoende adem om een zin te zeggen, m'n stem trilt,... Dit herstelt zich dan waardoor ik verder kan met m'n presentatie, maar ondertussen heb ik me wel belachelijk gemaakt. Heeft iemand tips om een acute paniekaanval vlug te doorbreken?

Hoi Rik,

Vervelend he die paniekaanvallen. Als je eenmaal eentje hebt gehad wordt het alleen maar van kwaad tot erger. Tot je er bewust iets aan gaat doen. Heel goed dat je hulp bij een psycholoog bent gaan zoeken en je bewust bent gaan worden hoe een paniekaanval getriggerd wordt, hoe je ermee om kunt gaan en hoe je ze kunt voorkomen.

Er schieten me zo spontaan aan paar tips binnen die je kunt toepassen als je er eentje hebt tijdens een presentatie of gesprek:
- heel rustig een slokje water drinken
- je heel goed focussen op de inhoud van het gesprek/de presentatie; je hebt dan te weinig cognitieve capaciteit over voor de paniek
- even heen en weer lopen; je leidt je lichaam hiermee af en kunt de angst die door je heen giert even weglopen. Als oermens rende je immers hard weg of ging vechten als er gevaar dreigde....
- even schudden met de benen/voeten
- rechtop gaan staan, borstkas naar voren, zodat je lichaam een optimale hoeveelheid zuurstof kan inademen. Verder geef je je lichaam op deze manier een stand van zelfvertrouwen.
- denken aan iets dat je veel zelfvertrouwen, kracht en blijdschap geeft. Neem een krachtig beeld voor ogen. Angst kan namelijk niet bestaan waar blijdschap is. Dat zijn tegenovergestelde krachten. Ook geërfd van de oermens.

Ik hoop dat je hier wat mee kunt. Succes!

Dank voor je antwoord en je tips Pauline.
Wat ik tot nu geprobeerd heb, is het bijhouden van een briefje met positieve zaken; het voor ogen houden van m'n lachende kindjes; een glas spuitwater drinken (en concentreren op opgeblazen gevoel); even weggaan tot na de piek; diep in- en uitademen; afleiding zoeken (tellen van het aantal mensen met lang haar,...); enz.
Wat me stoort is dat me dit niet altijd lukt op die manier. Het is geen garantie. Op die manier tracht je de controle te houden, maar m'n psycholoog zegt juist dat het willen behouden van de controle net de essentie is van een paniekstoornis.
Wat ik al enkele maanden doe is 's avonds in bed a.d.h.v. een dagboek positieve dingen neer te schrijven om zo in slaap te vallen. Ik heb het gevoel dat dit allemaal wel helpt in de zin dat het niet verder escaleert, maar geraak ik er ooit vanaf? Misschien moet ik nog meer tijd investeren, maar met 3 kindjes en beide een fulltime job weet ik niet hoe...

Vandaag deed ik opnieuw een presentatie. Ik was behoorlijk nerveus. Het was een grote groep. Ik had me gans het weekend weer druk gemaakt.
Ik had tijdens het weekend een briefje gemaakt met daarop:
- Nerveus zijn helpt niet.
- Het zijn allemaal maar mensen. Zij zouden ook nerveus zijn.
- Je kan het. De vorige keer ging het ook goed.
Iedere keer als ik me opgewonden voelde, las ik dit briefje wat me telkens weer tot rust bracht.
Net voor de presentatie zocht ik afleiding door met collega's te praten en als ik me onbehaaglijk voelde, dacht ik aan m'n briefje dat in m'n broekzak zat. Uiteindelijk kon ik redelijk rustig beginnen aan m'n presentatie. Eens vertrokken liep het heel goed.
Ik ben erg trots op mezelf dat het goed is gegaan!

Rik,

Goed om te lezen dat het op die manier gelukt is. Dat geeft mij misschien ook weer wat moed. Ik heb er sinds kort ook ongelovelijke last van.

Gr. Martin

Hey,

Gisteren had ik opnieuw een paniekaanval. Ik moest onverwacht een beknopte presentatie doen voor enkele collega's en raakte in paniek. Het lukte me niet om mijn gedachten af te leiden of mezelf te kalmeren. Al die signalen brachten mijn hoofd natuurlijk nog meer op hol! Het blijft, zoals ik al zei, vallen en opstaan. Dat maakt me triest. Ik blijf me nu en dan belachelijk maken tegenover collega's. Uiteindelijk laten ze me dat niet blijken en heb ik wel het gevoel aanvaard te zijn en me gerespecteerd te voelen. Maar toch...

Rik

Hi,

Ik zie dat je er echt van alles aan doet om de presentaties in goede banen te leiden. Ik wilde je een tijdje geleden al vragen of je ook ervaringen had waar het wel allemaal goed verliep. Misschien dat je bepaalde patronen kunt ontdekken wat je daar anders doet. Maar ik denk dat je ook dat allemaal al goed geanalyseerd hebt. Ik zou zeggen, houd je vast aan de keren dat het wel goed ging. Houd je ook vast aan de voorbereidingen die je toen deed, en aan alles dat je hielp om er doorheen te komen.

Verder zou ik zeggen, laat het ook weer even los. Soms kun je zo hard tegen iets aanwerken, dat je er teveel mee bezig bent en gespannen wordt van de hele mentale voorbereiding. Die ervaring heb ik tenminste. Ik heb zelf ook te kampen met dit soort spanningen.

Met loslaten bedoel ik niet alleen ergens even niet aan denken, maar ook het aangaan van de situatie en in de situatie gaan staan alsof het een geheel nieuwe situatie is. Alsof je nooit last hebt gehad van dit soort paniekaanvallen. Angsten vooraf kunnen namelijk veel spanning veroorzaken.

Wat betreft deze terugval, alles gaat met vallen en opstaan. Je doet je best, je werkt er keihard aan en ik begrijp heel goed dat dit heel frustrerend is en om moedeloos van te worden. Maar de situatie is nu eenmaal zo en meer dan je uiterste best kun je niet doen. Zadel jezelf liever niet ook nog op met de druk van wat collega's er wel niet denken. Het belangrijkste is dat je je er zelf doorheen weet te slaan en de aanvallen te overwinnen.
Misschien helpt het in de omgang met collega's om er wat luchtigheid in te gooien. Om te lachen en een kleine grap te maken als het weer gebeurd. En je vervolgens even terug te trekken. Het is mogelijk dat velen zich niet kunnen indenken waar je doorheen gaat, maar je vecht en gaat door en dat zou wel waardering op moeten leveren. Je had immers net zo goed de handdoek in de ring kunnen gooien en op kunnen houden nog langer presentaties te geven!

Succes! Pauline

Hey,

Het lukt me beter als ik de situatie vooraf kan inschatten. Dan tracht ik vooral positieve gedachten op te wekken die me rust geven. De onverwachte situaties brengen me wel nog uit evenwicht. Dat was ook de allereerste paniekaanval het geval. Ik hoop in de toekomst te komen tot een algemeen ontspannen houding.
Op het werk wordt er ook veel afgelachen en daar ben ik, naar ik hoor, wel gekend voor m'n droge humor. In een gesprek een droge opmerking geven, daar ben ik wel goed in, maar als ik langdurig de aandacht krijg, blokkeer ik al eens.
Ik zit, in tegenstelling tot vroeger, wel nooit meer zo diep in de put. Ik kan het beter relativeren. Ik besef dat anderen me niet beoordelen zoals ik soms denk dat ze me beoordelen.

Het lijkt me een leuke tip om eens te doen alsof ik in het verleden nooit een paniekaanval heb gehad. Bedankt...

Rik

Hey,

Ik ging onlangs naar de link van EMDR. Ik herkende me in de vrouw die op de site FAQ zegt niet voor een groep te durven spreken.
Onlangs nam ik contact op met een EMDR-therapeut. Ik kreeg al een drietal sessies, doch ik heb niet het gevoel dat dit helpt voor mij. Het is moeilijk om je de situatie voor te stellen op dat moment waardoor de angst niet ten volle naar boven komt. Volgens m'n therapeute is dat niet nodig, maar in de voorbeelden op het internet wordt gezegd dat die sessies psychisch erg zwaar zijn. Ik voel er niets bij.
Hebben jullie ervaringen met EMDR?

Rik